Erzurum Narman’ın simgelerinden biri olan ve halk arasında "Ziraat Okulu" olarak hafızalara kazınan Narman Tarım Meslek Lisesi’nin hikâyesini anlatmak; hem bir vefa borcu hem çocukluk ve gençlik yıllarımıza bir selam hem de yerel hafızayı diri tutmak adına son derece kıymetli.
Narman Ziraat Okulu; Doğu Anadolu’da sadece bir eğitim kurumu değil; vizyonun, kalkınmanın ve memleket sevdasıyla atılan adımların simgesiydi. Türkiye’nin kırsal kalkınma hamleleri doğrultusunda, bölgenin iklim ve arazi şartlarına uygun tarım ve hayvancılık tekniklerini uygulayacak ziraat teknisyenleri yetiştirmek amacıyla hayata geçirilmişti.
Birlikte Atılan İmzalar ve 1.500 Dönümlük Modern Kampüs
Bu devasa eserin arkasında unutulmaz bir emek ve toplumsal fedakârlık vardı. Narman’da 24 yıl boyunca belediye başkanlığı yapan merhum babam Salih Zeki Dilek’in üstün çabaları, vizyoner mücadelesi ve Narman halkının karşılıksız arazi bağışları sayesinde 1.500 dönümlük bu devasa alan okulumuza kazandırıldı. Türkiye genelinde yalnızca 7 tane bulunan bu özel kurumlardan birini Narman’a getirmek, memlekete duyulan büyük bir sevdanın eseriydi.
Narman’a kuş bakışı bakan hâkim tepede kurulan bu yerleşke, 1960’lı ve 70’li yılların standartlarının çok ötesinde entegre bir yaşam alanıydı:
Eğitim ve Sosyal Tesisler: Derslikleri, yatakhaneleri, lojmanları, yemekhanesi, kantini, spor tesisleri ve hatta ilçe halkına açık sinemasıyla sosyal ve kültürel hayatın kalbinin attığı yerdi.
Üretim ve Uygulama Alanları: Sığırcılık, koyunculuk, tavukçuluk ve arıcılık şubelerinin yanı sıra modern traktörleri, biçerdöverleri, hangarları ve laboratuvarlarıyla Doğu’nun gerçek anlamda örnek bir tarım üssüydü.
1973 İlk Mezuniyetinden Türkiye’nin Dört Bir Yanına
Ben de bu köklü ocağın 1977-1978 eğitim-öğretim yılı mezunlarından biriyim. Bizim dönemimizde ve sonrasında, tek bir aileden iki kardeşin bu okulda okuduğuna, aynı koridorlarda koşturup aynı ekmeği böldüğüne defalarca şahit olduk.
Üç yıllık yatılı eğitim süresince hem teoriyi hem de 1.500 dönümlük arazide bizzat uygulamayı öğrenen yüzlerce genç; Ziraat Teknisyeni, Ziraat Mühendisi, Bürokrat, Belediye Başkanı ve Milletvekili olarak Türkiye’nin dört bir yanına dağıldı; vatan toprağına can suyu oldu. Yıllar geçse de bağımız hiç kopmadı; kurduğumuz WhatsApp ve Facebook gruplarında o günlerin heyecanını her zaman canlı tuttuk.
Yükseköğretime Açılan Kapı ve Değişen Kader
Bu okulumuzun varlığı ve bölgeye kazandırdığı güçlü altyapı o kadar kıymetliydi ki, 1995 yılında Atatürk Üniversitesi’ne bağlı Narman Meslek Yüksekokulu’nun ilçemize kazandırılmasına doğrudan vesile oldu. Ziraat Okulu, sadece ortaöğretime değil, Narman’daki yükseköğretim meşalesine de zemin hazırladı.
Ne yazık ki 1980’li yıllardan itibaren değişen idari kararlarla okul önce Bayburt’a, ardından Van’a nakledilerek özgün amacından uzaklaştırıldı. Daha sonra Millî Eğitim Bakanlığı’na devredilerek 550 öğrencilik bir Yatılı Bölge Okulu (YİBO) olarak kullanıldı. İsmi ve işlevi değişti belki ama fiziki varlığıyla Narman’a yolu düşen her mezunun ziyaret ettiği canlı bir abide olarak ayakta kalmaya devam etti.
Bir Hafızanın Silinişi: Son Veda
Fakat Narman’a gerçekleştirdiğimiz bu son ziyarette ne yazık ki o görkemli geçmişin yerinde yeller esiyordu. Ağabeyim Mahmut Dilek ile birlikte, ayakta kalan son lojman bloğunun da iş makineleriyle yıkılışına bizzat tanıklık ettik. Yıllarca ilim ve üretim saçan o binaların, yurtların ve hangarların tek tek yıkılıp yerle bir oluşunu tarif edemeyeceğimiz bir hüzünle izledik.
Hemen yanı başında yükselen Açık Cezaevi elbette kamu hizmeti anlamında bir ihtiyaç olabilir; ancak bölgenin kalkınma ve üretim sembolü olan bir eğitim yuvasını fiziki olarak tamamen ortadan kaldırmak, bu tarihi abideye adeta ölümü tattırmak oldu.
Binaları yıkılmış, toprağı sessizliğe bürünmüş olsa da Narman Ziraat Okulu; babam Salih Zeki Dilek’in vizyonunda, Narman halkının cömertliğinde, mezun ettiği yüzlerce vatan evladının alın terinde ve bizlerin yüreğindeki o unutulmaz anılarda yaşamaya devam edecek.
(Sizlerin de Narman Ziraat Okulu ile ilgili anılarınız, anlatacaklarınız veya arşivinizdeki eski fotoğraflarınız varsa yorumlarda paylaşarak ortak hafızamıza katkıda bulunabilirsiniz...)